{"id":2461,"date":"2026-10-08T13:21:38","date_gmt":"2026-10-08T12:21:38","guid":{"rendered":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-geometrii-czasteczek-vsepr\/"},"modified":"2026-10-08T13:21:38","modified_gmt":"2026-10-08T12:21:38","slug":"kalkulator-geometrii-czasteczek-vsepr","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-geometrii-czasteczek-vsepr\/","title":{"rendered":"Kalkulator geometrii cz\u0105steczek VSEPR"},"content":{"rendered":"<section class=\"not-prose calculator-box\" aria-labelledby=\"calculator-title\"><div class=\"flex items-baseline sm:items-center justify-between gap-2 sm:gap-3\"><div class=\"flex flex-col sm:flex-row sm:items-center gap-2\"><span class=\"icon icon-calculator text-primary-700! text-base! dark:text-primary-300!\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2 id=\"calculator-title\" class=\"text-lg font-display font-bold\">Przewiduj kszta\u0142t cz\u0105steczki na podstawie wi\u0105za\u0144 i wolnych par elektronowych<\/h2><\/div><div class=\"calcdash-favorite group\">\n  <button type=\"button\" class=\"favorite\" id=\"favorite\" data-favorite-id=\"2461\" data-favorite-title=\"Geometria cz\u0105steczek VSEPR\" data-favorite-url=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-geometrii-czasteczek-vsepr\/\" data-favorite-excerpt=\"Wpisz liczb\u0119 atom\u00f3w zwi\u0105zanych z atomem centralnym oraz liczb\u0119 jego wolnych par elektronowych. Na podstawie teorii VSEPR otrzymasz zapis AXE, geometri\u0119 domen elektronowych, kszta\u0142t cz\u0105steczki i przybli\u017cone k\u0105ty wi\u0105za\u0144.\" aria-label=\"Dodaj do ulubionych\" data-favorite-icon=\"icon icon-molecule\">\n    <span class=\"icon icon-shape-star-empty\" aria-hidden=\"true\"><\/span>\n  <\/button>\n  <div class=\"calcdash-favorite__tip\" aria-hidden=\"true\">\n   <span class=\"favorite-tooltip\" id=\"favorite-tooltip\"><\/span>\n  <\/div>\n  <span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"favorite-status\"><\/span>\n<\/div><\/div><form action=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-geometrii-czasteczek-vsepr\/\" method=\"POST\" class=\"calculator\" id=\"calculator-2461\" data-post=\"2461\"><fieldset class=\"fieldset-input is-2\"><legend class=\"sr-only\">Pola danych<\/legend><div class=\"field has-term\" id=\"input-1\"><label for=\"field-1\">Atomy zwi\u0105zane z atomem centralnym (X)<\/label><div class=\"term\">X<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><input type=\"text\" name=\"atomy_zwizane_z_atomem_centralnym_x\" id=\"field-1\" aria-describedby=\"calc-info-1\" data-number inputmode=\"decimal\" autocomplete=\"off\" spellcheck=\"false\" placeholder=\"e.g. 2\" min=\"1\" max=\"6\" value=\"2\"\/><small id=\"calc-info-1\">Atomy bezpo\u015brednio zwi\u0105zane z atomem centralnym \u2014 wi\u0105zanie podw\u00f3jne lub potr\u00f3jne licz jako jedno<\/small><\/div><div class=\"field has-term\" id=\"input-2\"><label for=\"field-2\">Wolne pary elektronowe atomu centralnego (E)<\/label><div class=\"term\">E<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><input type=\"text\" name=\"wolne_pary_elektronowe_atomu_centralnego_e\" id=\"field-2\" aria-describedby=\"calc-info-2\" data-number inputmode=\"decimal\" autocomplete=\"off\" spellcheck=\"false\" placeholder=\"e.g. 2\" min=\"0\" max=\"5\" value=\"2\"\/><small id=\"calc-info-2\">Niewi\u0105\u017c\u0105ce pary elektronowe atomu centralnego<\/small><\/div><\/fieldset><div class=\"buttons\"><button type=\"submit\" data-text=\"Przelicz ponownie\" id=\"calculate-button\" data-post=\"2461\">Oblicz<\/button><button type=\"reset\">Wyczy\u015b\u0107<\/button><\/div><div class=\"field is-checkbox hidden!\" id=\"field-auto-calc\"><input type=\"checkbox\" id=\"auto-calc\"><label for=\"auto-calc\">Obliczaj automatycznie<\/label><small>Po w\u0142\u0105czeniu wynik aktualizuje si\u0119 automatycznie po zmianie dowolnej warto\u015bci.<\/small><\/div><div class=\"fieldset-result is-hidden\" aria-labelledby=\"result-title\" aria-live=\"polite\" role=\"region\"> <h3 class=\"result-title bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 dark:from-primary-900 dark:to-gray-800\" id=\"result-title\"><span class=\"icon icon-s-pulse\" aria-hidden=\"true\"><\/span> Wyniki wed\u0142ug teorii VSEPR<\/h3><div class=\"result-box\"><div class=\"field-result\" id=\"output-1\"><span class=\"field-title\"><span>Zapis AXE<\/span><span class=\"result-term\">AXE<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-1\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Kopiuj wynik\" aria-label=\"Kopiuj wynik\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result\" id=\"output-2\"><span class=\"field-title\"><span>Geometria domen elektronowych<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-2\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Kopiuj wynik\" aria-label=\"Kopiuj wynik\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result\" id=\"output-3\"><span class=\"field-title\"><span>Kszta\u0142t cz\u0105steczki<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-3\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Kopiuj wynik\" aria-label=\"Kopiuj wynik\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result\" id=\"output-4\"><span class=\"field-title\"><span>Przybli\u017cone k\u0105ty mi\u0119dzy wi\u0105zaniami<\/span><span class=\"result-term\">\u2220<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-4\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Kopiuj wynik\" aria-label=\"Kopiuj wynik\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result is-column\" id=\"output-5\"><span class=\"field-title\"><span>Szczeg\u00f3\u0142y i przyk\u0142ady<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-5\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Kopiuj wynik\" aria-label=\"Kopiuj wynik\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><\/div><div class=\"result-actions\"><button type=\"button\" class=\"copy-link\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M12.232 4.232a2.5 2.5 0 0 1 3.536 3.536l-1.225 1.224a.75.75 0 0 0 1.061 1.06l1.224-1.224a4 4 0 0 0-5.656-5.656l-3 3a4 4 0 0 0 .225 5.865.75.75 0 0 0 .977-1.138 2.5 2.5 0 0 1-.142-3.667l3-3Z\"\/><path d=\"M11.603 7.963a.75.75 0 0 0-.977 1.138 2.5 2.5 0 0 1 .142 3.667l-3 3a2.5 2.5 0 0 1-3.536-3.536l1.225-1.224a.75.75 0 0 0-1.061-1.06l-1.224 1.224a4 4 0 1 0 5.656 5.656l3-3a4 4 0 0 0-.225-5.865Z\"\/><\/svg><span class=\"copy-link__text\">Kopiuj link do tego obliczenia<\/span><\/button><span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"copy-link-status\"><\/span><\/div><\/div><a href=\"#respond\" class=\"hidden transition-opacity duration-300 opacity-0 w-50 text-sm justify-center items-center gap-2 px-4 py-2 rounded bg-gray-200 text-gray-700 hover:bg-gray-300\" id=\"leave-comment\"><span class=\"icon icon-comments\" aria-hidden=\"true\"><\/span>Zostaw komentarz<\/a><\/form><\/section><section id=\"calc-reactions\" class=\"not-prose hidden my-12 bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 border border-indigo-100 rounded-xl px-6 py-4 shadow-sm\" data-post=\"2461\" aria-live=\"polite\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\"><p id=\"calc-reactions-title\" class=\"text-sm text-gray-500 text-center mb-2\">Jak oceniasz ten wynik?<\/p><div role=\"group\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\" class=\"grid grid-cols-3 sm:flex sm:flex-row sm:justify-around gap-4 sm:items-center sm:flex-wrap\"><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"like\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"like\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude00 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Lubi\u0119 to <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"helpful\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"helpful\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\udca1 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Pomocne <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"confused\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"confused\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude15 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Niejasne <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"disappointed\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"disappointed\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude1e <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Rozczarowanie <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"inaccurate\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"inaccurate\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\u274c <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Niedok\u0142adne <\/span><\/button><\/div><div id=\"reaction-message\" class=\"hidden mt-8 rounded-md border border-primary-100 bg-white\/50 backdrop-blur-sm px-4 py-2 text-sm text-center shadow-sm\"><\/div><\/section><div class=\"calcdash-ad not-prose calcdash-ad--calc_result calcdash-ad--in-article\"><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block\" data-ad-client=\"ca-pub-1721569815777345\" data-ad-slot=\"6317458308\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins><script>(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});<\/script><\/div>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-1\">.formula-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section class=\"formula-box\" aria-labelledby=\"formula-title\">\r\n\t<div id=\"formula-title\" class=\"not-prose font-display mb-4\"><span class=\"icon icon-formula\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Wz\u00f3r do wyznaczania geometrii cz\u0105steczki metod\u0105 VSEPR<\/h2><\/div>\r\n\t<figure class=\"not-prose formula\">\r\n\t\t<figcaption class=\"formula-title\">Wz\u00f3r<\/figcaption>\r\n\t\t<div class=\"text-base text-gray-800\" id=\"formula\">\n\\[ S = X + E \\quad\\Rightarrow\\quad \\mathrm{AX}_X\\mathrm{E}_E \\]<\/div>\r\n\t<\/figure>\r\n\t<\/p>\n<p><strong>Gdzie:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\\(X\\) \u2014 liczba atom\u00f3w zwi\u0105zanych z atomem centralnym (wi\u0105zanie podw\u00f3jne lub potr\u00f3jne liczy si\u0119 jako jedno)<\/li>\n<li>\\(E\\) \u2014 liczba wolnych par elektronowych na atomie centralnym<\/li>\n<li>\\(S\\) \u2014 \u0142\u0105czna liczba domen elektronowych, kt\u00f3ra wyznacza ich geometri\u0119<\/li>\n<li>\\(\\mathrm{AX}_X\\mathrm{E}_E\\) \u2014 zapis AXE; gdy nie ma wolnych par, pomija si\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 z liter\u0105 E<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u0141\u0105czna liczba domen elektronowych \\(S\\) okre\u015bla ich rozmieszczenie wok\u00f3\u0142 atomu centralnego. Liczba wolnych par \\(E\\) wskazuje nast\u0119pnie, kt\u00f3rych pozycji nie zajmuj\u0105 atomy \u2014 tak otrzymujemy ostateczny kszta\u0142t cz\u0105steczki.<\/p>\n<p>\r\n<\/section>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-2\">.calculation-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section id=\"calculation\" class=\"calculation-box\" aria-labelledby=\"calculation-title\">\r\n\t<div id=\"calculation-title\" class=\"not-prose font-display\"><span class=\"icon icon-unordered-list\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Geometria cz\u0105steczki metod\u0105 VSEPR \u2014 przyk\u0142ad oblicze\u0144<\/h2><\/div>\r\n\r\n<p>{shortcode_start}<\/p>\n<p><strong>Przyk\u0142ad:<\/strong> cz\u0105steczka wody, H<sub>2<\/sub>O. Centralny atom tlenu jest zwi\u0105zany z 2 atomami wodoru i ma 2 wolne pary elektronowe.<\/p>\n<p>\\[ S = X + E = 2 + 2 = 4 \\ \\text{domeny (tetraedryczna geometria domen elektronowych)} \\]<\/p>\n<p>\\[ \\mathrm{AXE} = \\mathrm{AX}_2\\mathrm{E}_2 \\]<\/p>\n<p>Dwie z czterech pozycji tetraedrycznych zajmuj\u0105 wolne pary, wi\u0119c pozostaj\u0105 tylko dwa zwi\u0105zane atomy.<\/p>\n<p><strong>Wynik:<\/strong> AX<sub>2<\/sub>E<sub>2<\/sub> \u2014 cz\u0105steczka k\u0105towa, w kt\u00f3rej k\u0105t mi\u0119dzy wi\u0105zaniami wynosi oko\u0142o 104,5\u00b0.<\/p>\n<p>{shortcode_end}<\/p>\n\r\n<\/section>\n<h2>Jak korzysta\u0107 z kalkulatora<\/h2>\n<ol>\n<li>Narysuj cz\u0105steczk\u0119 lub wyobra\u017a sobie jej budow\u0119 i wska\u017c <strong>atom centralny<\/strong> \u2014 zwykle jest to atom o najmniejszej elektroujemno\u015bci albo tworz\u0105cy najwi\u0119cej wi\u0105za\u0144.<\/li>\n<li>Wpisz <strong>liczb\u0119 zwi\u0105zanych atom\u00f3w (X)<\/strong>. Ka\u017cdy przy\u0142\u0105czony atom policz raz; wi\u0105zanie podw\u00f3jne lub potr\u00f3jne z tym samym atomem nadal oznacza jeden zwi\u0105zany atom.<\/li>\n<li>Wpisz <strong>liczb\u0119 wolnych par na atomie centralnym (E)<\/strong>, odczytan\u0105 ze wzoru Lewisa. Je\u015bli potrzebujesz pomocy w ustaleniu liczby wolnych par lub sprawdzeniu bilansu elektron\u00f3w, skorzystaj z <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-ladunku-formalnego\/\">kalkulatora \u0142adunku formalnego<\/a>, aby zweryfikowa\u0107 wz\u00f3r.<\/li>\n<li>Odczytaj wyniki: <strong>zapis AXE<\/strong>, <strong>geometri\u0119 domen elektronowych<\/strong>, <strong>kszta\u0142t cz\u0105steczki<\/strong>, <strong>przybli\u017cone k\u0105ty wi\u0105za\u0144<\/strong> oraz szczeg\u00f3\u0142owe informacje o odpychaniu par elektronowych i przyk\u0142adach cz\u0105steczek.<\/li>\n<\/ol>\n<h2>Na czym polega teoria VSEPR?<\/h2>\n<p>Teoria VSEPR (od angielskiego <em>Valence Shell Electron Pair Repulsion<\/em>, czyli odpychania par elektronowych pow\u0142oki walencyjnej) pozwala przewidzie\u0107 przestrzenny kszta\u0142t cz\u0105steczki na podstawie prostej zasady: pary elektronowe wok\u00f3\u0142 atomu centralnego odpychaj\u0105 si\u0119 i zajmuj\u0105 pozycje mo\u017cliwie najdalej od siebie. Ka\u017cda para \u2014 wi\u0105\u017c\u0105ca lub wolna \u2014 zajmuje obszar przestrzeni nazywany <em>domen\u0105 elektronow\u0105<\/em>. Liczba domen wyznacza <em>geometri\u0119 domen elektronowych<\/em>: 2 domeny tworz\u0105 uk\u0142ad liniowy, 3 \u2014 trygonalny p\u0142aski, 4 \u2014 tetraedryczny, 5 \u2014 trygonalny bipiramidalny, a 6 \u2014 oktaedryczny.<\/p>\n<p><em>Kszta\u0142t cz\u0105steczki<\/em> opisuje wy\u0142\u0105cznie po\u0142o\u017cenie atom\u00f3w, bez wolnych par elektronowych. Wolne pary nie s\u0105 uwzgl\u0119dniane przy nazywaniu kszta\u0142tu, lecz nadal odpychaj\u0105 inne pary. Dlatego cz\u0105steczka wody, kt\u00f3ra ma cztery domeny i dwie wolne pary, jest k\u0105towa, a nie tetraedryczna. Z kolei amoniak z jedn\u0105 woln\u0105 par\u0105 ma kszta\u0142t piramidy trygonalnej.<\/p>\n<p>Przy interpretacji wyniku pami\u0119taj o kolejno\u015bci si\u0142 odpychania: najsilniej odpychaj\u0105 si\u0119 dwie wolne pary, s\u0142abiej \u2014 para wolna i wi\u0105\u017c\u0105ca, a najs\u0142abiej \u2014 dwie pary wi\u0105\u017c\u0105ce. Wolna para jest przyci\u0105gana tylko przez jedno j\u0105dro, dlatego zajmuje wi\u0119cej miejsca i zbli\u017ca do siebie pary wi\u0105\u017c\u0105ce. W efekcie k\u0105ty wi\u0105za\u0144 s\u0105 mniejsze od warto\u015bci idealnych: w wodzie wynosz\u0105 104,5\u00b0 zamiast 109,5\u00b0, a w amoniaku oko\u0142o 107\u00b0.<\/p>\n<p>Kszta\u0142t cz\u0105steczki ma znaczenie nie tylko w zadaniach z geometrii. Decyduje o tym, czy cz\u0105steczka jest polarna, jak tworzy wi\u0105zania wodorowe, jak enzymy rozpoznaj\u0105 substraty i jak leki wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z receptorami. Zanim zastosujesz teori\u0119 VSEPR, upewnij si\u0119, \u017ce wz\u00f3r Lewisa jest poprawny. <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/stopien-nienasycenia-kalkulator\/\">Kalkulator stopnia nienasycenia<\/a> pomo\u017ce Ci sprawdzi\u0107, czy uk\u0142ad wi\u0105za\u0144 w cz\u0105steczce organicznej ma sens.<\/p>\n<h2>Najcz\u0119stsze uk\u0142ady AXE \u2014 zestawienie<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>AXE<\/th>\n<th>Domeny<\/th>\n<th>Geometria domen elektronowych<\/th>\n<th>Kszta\u0142t cz\u0105steczki<\/th>\n<th>K\u0105t wi\u0105zania<\/th>\n<th>Przyk\u0142ad<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>AX<sub>2<\/sub><\/td>\n<td>2<\/td>\n<td>Liniowa<\/td>\n<td>Liniowy<\/td>\n<td>180\u00b0<\/td>\n<td>CO<sub>2<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>3<\/sub><\/td>\n<td>3<\/td>\n<td>Trygonalna p\u0142aska<\/td>\n<td>Trygonalny p\u0142aski<\/td>\n<td>120\u00b0<\/td>\n<td>BF<sub>3<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>2<\/sub>E<\/td>\n<td>3<\/td>\n<td>Trygonalna p\u0142aska<\/td>\n<td>K\u0105towy<\/td>\n<td>\u2248119\u00b0<\/td>\n<td>SO<sub>2<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>4<\/sub><\/td>\n<td>4<\/td>\n<td>Tetraedryczna<\/td>\n<td>Tetraedryczny<\/td>\n<td>109,5\u00b0<\/td>\n<td>CH<sub>4<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>3<\/sub>E<\/td>\n<td>4<\/td>\n<td>Tetraedryczna<\/td>\n<td>Piramida trygonalna<\/td>\n<td>\u2248107\u00b0<\/td>\n<td>NH<sub>3<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>2<\/sub>E<sub>2<\/sub><\/td>\n<td>4<\/td>\n<td>Tetraedryczna<\/td>\n<td>K\u0105towy<\/td>\n<td>\u2248104,5\u00b0<\/td>\n<td>H<sub>2<\/sub>O<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>5<\/sub><\/td>\n<td>5<\/td>\n<td>Trygonalna bipiramidalna<\/td>\n<td>Bipiramida trygonalna<\/td>\n<td>90\u00b0, 120\u00b0<\/td>\n<td>PCl<sub>5<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>4<\/sub>E<\/td>\n<td>5<\/td>\n<td>Trygonalna bipiramidalna<\/td>\n<td>Hu\u015btawka<\/td>\n<td>\u224890\u00b0, &lt;120\u00b0<\/td>\n<td>SF<sub>4<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>3<\/sub>E<sub>2<\/sub><\/td>\n<td>5<\/td>\n<td>Trygonalna bipiramidalna<\/td>\n<td>W kszta\u0142cie litery T<\/td>\n<td>&lt;90\u00b0<\/td>\n<td>ClF<sub>3<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>2<\/sub>E<sub>3<\/sub><\/td>\n<td>5<\/td>\n<td>Trygonalna bipiramidalna<\/td>\n<td>Liniowy<\/td>\n<td>180\u00b0<\/td>\n<td>XeF<sub>2<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>6<\/sub><\/td>\n<td>6<\/td>\n<td>Oktaedryczna<\/td>\n<td>Oktaedryczny<\/td>\n<td>90\u00b0<\/td>\n<td>SF<sub>6<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>5<\/sub>E<\/td>\n<td>6<\/td>\n<td>Oktaedryczna<\/td>\n<td>Piramida o podstawie kwadratu<\/td>\n<td>&lt;90\u00b0<\/td>\n<td>BrF<sub>5<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>AX<sub>4<\/sub>E<sub>2<\/sub><\/td>\n<td>6<\/td>\n<td>Oktaedryczna<\/td>\n<td>Kwadratowy p\u0142aski<\/td>\n<td>90\u00b0<\/td>\n<td>XeF<sub>4<\/sub><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h2>Za\u0142o\u017cenia i ograniczenia<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Potrzebny jest poprawny wz\u00f3r Lewisa.<\/strong> Trafno\u015b\u0107 przewidywania VSEPR zale\u017cy od prawid\u0142owego okre\u015blenia liczby zwi\u0105zanych atom\u00f3w i wolnych par. \u0141adunki formalne i rezonans nie zmieniaj\u0105 liczby domen, o ile liczba zwi\u0105zanych atom\u00f3w pozostaje taka sama.<\/li>\n<li><strong>Wi\u0105zania wielokrotne licz\u0105 si\u0119 jako jedno.<\/strong> Wi\u0105zanie podw\u00f3jne lub potr\u00f3jne zajmuje w przybli\u017ceniu ten sam obszar co wi\u0105zanie pojedyncze, dlatego CO<sub>2<\/sub> ma zapis AX<sub>2<\/sub>, a nie AX<sub>4<\/sub>.<\/li>\n<li><strong>K\u0105ty s\u0105 przybli\u017cone.<\/strong> Rzeczywiste k\u0105ty wi\u0105za\u0144 odbiegaj\u0105 od warto\u015bci idealnych w zale\u017cno\u015bci od wielko\u015bci atom\u00f3w, r\u00f3\u017cnic elektroujemno\u015bci i obecno\u015bci wi\u0105za\u0144 wielokrotnych. Kalkulator podaje warto\u015bci idealne lub typowe.<\/li>\n<li><strong>Analizowany jest tylko jeden atom centralny.<\/strong> Model dotyczy pojedynczego atomu centralnego i wpisanych dla niego domen. Cz\u0105steczki z kilkoma takimi atomami, na przyk\u0142ad \u0142a\u0144cuchy i pier\u015bcienie, trzeba analizowa\u0107 atom po atomie.<\/li>\n<li><strong>Po\u0142o\u017cenie wolnych par przy 5 i 6 domenach podlega okre\u015blonym regu\u0142om.<\/strong> W bipiramidzie trygonalnej wolne pary zajmuj\u0105 najch\u0119tniej pozycje r\u00f3wnikowe, a w uk\u0142adzie oktaedrycznym kilka wolnych par lokuje si\u0119 naprzeciw siebie. Gdy ma to zastosowanie, kalkulator uwzgl\u0119dnia to w szczeg\u00f3\u0142owych informacjach.<\/li>\n<li><strong>Teoria VSEPR nie przewiduje d\u0142ugo\u015bci wi\u0105za\u0144 ani dok\u0142adnych k\u0105t\u00f3w.<\/strong> Obliczenia ilo\u015bciowe dotycz\u0105ce energii oraz precyzyjne okre\u015blenie geometrii wymagaj\u0105 bardziej zaawansowanych metod.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Je\u015bli po ustaleniu struktury rozwi\u0105zujesz pe\u0142ne zadanie dotycz\u0105ce reakcji, przydatnym kolejnym krokiem mo\u017ce by\u0107 <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-odczynnika-ograniczajacego\/\">kalkulator substratu ograniczaj\u0105cego<\/a> lub <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/chemia\/kalkulator-stalej-rownowagi\/\">kalkulator sta\u0142ej r\u00f3wnowagi<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wpisz liczb\u0119 atom\u00f3w zwi\u0105zanych z atomem centralnym oraz liczb\u0119 jego wolnych par elektronowych. Na podstawie teorii VSEPR otrzymasz zapis AXE, geometri\u0119 domen elektronowych, kszta\u0142t cz\u0105steczki i przybli\u017cone k\u0105ty wi\u0105za\u0144.<\/p>\n","protected":false},"author":3168,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[21],"class_list":["post-2461","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-chemia","tag-wiazania-chemiczne"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2461","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3168"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2461"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2461\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2461"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2461"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2461"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}