{"id":4003,"date":"2026-10-14T22:44:29","date_gmt":"2026-10-14T21:44:29","guid":{"rendered":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/dogrusal-isil-genlesme-hesaplayici\/"},"modified":"2026-10-14T22:44:29","modified_gmt":"2026-10-14T21:44:29","slug":"dogrusal-isil-genlesme-hesaplayici","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/dogrusal-isil-genlesme-hesaplayici\/","title":{"rendered":"Do\u011frusal Is\u0131l Genle\u015fme Hesaplay\u0131c\u0131"},"content":{"rendered":"<section class=\"not-prose calculator-box\" aria-labelledby=\"calculator-title\"><div class=\"flex items-baseline sm:items-center justify-between gap-2 sm:gap-3\"><div class=\"flex flex-col sm:flex-row sm:items-center gap-2\"><span class=\"icon icon-calculator text-primary-700! text-base! dark:text-primary-300!\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2 id=\"calculator-title\" class=\"text-lg font-display font-bold\">Malzemenin S\u0131cakl\u0131kla Ne Kadar Uzay\u0131p K\u0131sald\u0131\u011f\u0131n\u0131 Hesaplay\u0131n<\/h2><\/div><div class=\"calcdash-favorite group\">\n  <button type=\"button\" class=\"favorite\" id=\"favorite\" data-favorite-id=\"4003\" data-favorite-title=\"Do\u011frusal Is\u0131l Genle\u015fme\" data-favorite-url=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/dogrusal-isil-genlesme-hesaplayici\/\" data-favorite-excerpt=\"Bir malzemenin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fti\u011finde ne kadar uzay\u0131p k\u0131salaca\u011f\u0131n\u0131 hesaplay\u0131n. Ba\u015flang\u0131\u00e7 uzunlu\u011funu, genle\u015fme katsay\u0131s\u0131n\u0131 ve s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimini girin; \u0394L ve son uzunlu\u011fu an\u0131nda g\u00f6r\u00fcn.\" aria-label=\"Favorilere ekle\" data-favorite-icon=\"icon icon-physic\">\n    <span class=\"icon icon-shape-star-empty\" aria-hidden=\"true\"><\/span>\n  <\/button>\n  <div class=\"calcdash-favorite__tip\" aria-hidden=\"true\">\n   <span class=\"favorite-tooltip\" id=\"favorite-tooltip\"><\/span>\n  <\/div>\n  <span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"favorite-status\"><\/span>\n<\/div><\/div><form action=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/dogrusal-isil-genlesme-hesaplayici\/\" method=\"POST\" class=\"calculator\" id=\"calculator-4003\" data-post=\"4003\"><fieldset class=\"fieldset-input is-1\"><legend class=\"sr-only\">Giri\u015f alanlar\u0131<\/legend><div class=\"field has-term\" id=\"input-1\"><label for=\"field-1\">Ba\u015flang\u0131\u00e7 uzunlu\u011fu (L\u2080)<\/label><div class=\"term\">L\u2080<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"text\" name=\"balang_uzunluu_l\" id=\"field-1\" aria-describedby=\"calc-info-1\" data-number inputmode=\"decimal\" autocomplete=\"off\" spellcheck=\"false\" placeholder=\"e.g. 2\" min=\"0\" value=\"2\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-2\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"mm\">mm<\/option><option value=\"cm\">cm<\/option><option value=\"m\" selected>m<\/option><option value=\"in\">in<\/option><option value=\"ft\">ft<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-1\">Nesnenin ba\u015flang\u0131\u00e7 s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131ndaki uzunlu\u011fu.<\/small><\/div><div class=\"field has-term\" id=\"input-2\"><label for=\"field-3\">Do\u011frusal genle\u015fme katsay\u0131s\u0131 (\u03b1)<\/label><div class=\"term\">\u03b1<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"text\" name=\"dorusal_genleme_katsays_\" id=\"field-3\" aria-describedby=\"calc-info-3\" data-number inputmode=\"decimal\" autocomplete=\"off\" spellcheck=\"false\" placeholder=\"e.g. 0.000012\" min=\"0\" value=\"1.2E-5\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-4\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"perC\" selected>1\/\u00b0C<\/option><option value=\"perK\">1\/K<\/option><option value=\"perF\">1\/\u00b0F<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-3\">Oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131ndaki tipik de\u011ferler: al\u00fcminyum \u2248 0,000023, pirin\u00e7 \u2248 0,000019, bak\u0131r \u2248 0,000017, \u00e7elik \u2248 0,000012, cam \u2248 0,000009, invar \u2248 0,0000012 (\u00b0C ba\u015f\u0131na).<\/small><\/div><div class=\"field has-term\" id=\"input-3\"><label for=\"field-5\">S\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimi (\u0394T)<\/label><div class=\"term\">\u0394T<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"number\" name=\"scaklk_deiimi_t\" id=\"field-5\" aria-describedby=\"calc-info-5\" placeholder=\"\u00f6rn. 50 (so\u011fuma i\u00e7in negatif de\u011fer girin)\" step=\"any\" value=\"50\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-6\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"c\" selected>\u00b0C<\/option><option value=\"k\">K<\/option><option value=\"f\">\u00b0F<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-5\">Son s\u0131cakl\u0131k eksi ba\u015flang\u0131\u00e7 s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131. Pozitif = \u0131s\u0131nma (genle\u015fme), negatif = so\u011fuma (k\u0131salma).<\/small><\/div><\/fieldset><div class=\"buttons\"><button type=\"submit\" data-text=\"Yeniden hesapla\" id=\"calculate-button\" data-post=\"4003\">Hesapla<\/button><button type=\"reset\">S\u0131f\u0131rla<\/button><\/div><div class=\"field is-checkbox hidden!\" id=\"field-auto-calc\"><input type=\"checkbox\" id=\"auto-calc\"><label for=\"auto-calc\">Otomatik hesapla<\/label><small>Etkinle\u015ftirilirse, herhangi bir de\u011feri de\u011fi\u015ftirdi\u011finizde sonu\u00e7 otomatik olarak g\u00fcncellenir.<\/small><\/div><div class=\"fieldset-result is-hidden\" aria-labelledby=\"result-title\" aria-live=\"polite\" role=\"region\"> <h3 class=\"result-title bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 dark:from-primary-900 dark:to-gray-800\" id=\"result-title\"><span class=\"icon icon-s-pulse\" aria-hidden=\"true\"><\/span> Is\u0131l Genle\u015fme Sonu\u00e7lar\u0131<\/h3><div class=\"result-box\"><div class=\"field-result is-column\" id=\"output-1\"><span class=\"field-title\"><span>Uzunluk de\u011fi\u015fimi (\u0394L)<\/span><span class=\"result-term\">\u0394L<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-1\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Sonucu kopyala\" aria-label=\"Sonucu kopyala\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result is-column\" id=\"output-2\"><span class=\"field-title\"><span>Son uzunluk (L)<\/span><span class=\"result-term\">L<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-2\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Sonucu kopyala\" aria-label=\"Sonucu kopyala\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><\/div><div class=\"result-actions\"><button type=\"button\" class=\"copy-link\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M12.232 4.232a2.5 2.5 0 0 1 3.536 3.536l-1.225 1.224a.75.75 0 0 0 1.061 1.06l1.224-1.224a4 4 0 0 0-5.656-5.656l-3 3a4 4 0 0 0 .225 5.865.75.75 0 0 0 .977-1.138 2.5 2.5 0 0 1-.142-3.667l3-3Z\"\/><path d=\"M11.603 7.963a.75.75 0 0 0-.977 1.138 2.5 2.5 0 0 1 .142 3.667l-3 3a2.5 2.5 0 0 1-3.536-3.536l1.225-1.224a.75.75 0 0 0-1.061-1.06l-1.224 1.224a4 4 0 1 0 5.656 5.656l3-3a4 4 0 0 0-.225-5.865Z\"\/><\/svg><span class=\"copy-link__text\">Bu hesaplaman\u0131n ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kopyala<\/span><\/button><span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"copy-link-status\"><\/span><\/div><\/div><a href=\"#respond\" class=\"hidden transition-opacity duration-300 opacity-0 w-50 text-sm justify-center items-center gap-2 px-4 py-2 rounded bg-gray-200 text-gray-700 hover:bg-gray-300\" id=\"leave-comment\"><span class=\"icon icon-comments\" aria-hidden=\"true\"><\/span>Yorum b\u0131rak<\/a><\/form><\/section><section id=\"calc-reactions\" class=\"not-prose hidden my-12 bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 border border-indigo-100 rounded-xl px-6 py-4 shadow-sm\" data-post=\"4003\" aria-live=\"polite\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\"><p id=\"calc-reactions-title\" class=\"text-sm text-gray-500 text-center mb-2\">Bu sonu\u00e7 hakk\u0131nda ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/p><div role=\"group\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\" class=\"grid grid-cols-3 sm:flex sm:flex-row sm:justify-around gap-4 sm:items-center sm:flex-wrap\"><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"like\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"like\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude00 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Be\u011fendim <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"helpful\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"helpful\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\udca1 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Faydal\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"confused\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"confused\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude15 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Kafam kar\u0131\u015ft\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"disappointed\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"disappointed\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude1e <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"inaccurate\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"inaccurate\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\u274c <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Hatal\u0131 <\/span><\/button><\/div><div id=\"reaction-message\" class=\"hidden mt-8 rounded-md border border-primary-100 bg-white\/50 backdrop-blur-sm px-4 py-2 text-sm text-center shadow-sm\"><\/div><\/section><div class=\"calcdash-ad not-prose calcdash-ad--calc_result calcdash-ad--in-article\"><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block\" data-ad-client=\"ca-pub-1721569815777345\" data-ad-slot=\"6317458308\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins><script>(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});<\/script><\/div>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-1\">.formula-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section class=\"formula-box\" aria-labelledby=\"formula-title\">\r\n\t<div id=\"formula-title\" class=\"not-prose font-display mb-4\"><span class=\"icon icon-formula\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Do\u011frusal is\u0131l genle\u015fme form\u00fcl\u00fc<\/h2><\/div>\r\n\t<figure class=\"not-prose formula\">\r\n\t\t<figcaption class=\"formula-title\">Form\u00fcl<\/figcaption>\r\n\t\t<div class=\"text-base text-gray-800\" id=\"formula\">\n\\[\n\\begin{aligned}\n\\Delta L &amp;= \\alpha \\cdot L_0 \\cdot \\Delta T \\\\[6pt]\nL &amp;= L_0 + \\Delta L = L_0 \\left( 1 + \\alpha \\, \\Delta T \\right)\n\\end{aligned}\n\\]\n<\/div>\r\n\t<\/figure>\r\n\t<\/p>\n<p><strong>Buradaki:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\\(\\Delta L\\) \u2014 uzunluk de\u011fi\u015fimi (\\(L_0\\) ile ayn\u0131 birim)<\/li>\n<li>\\(\\alpha\\) \u2014 malzemenin do\u011frusal genle\u015fme katsay\u0131s\u0131 (1\/\u00b0C, 1\/K veya 1\/\u00b0F)<\/li>\n<li>\\(L_0\\) \u2014 ba\u015flang\u0131\u00e7 s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131ndaki ilk uzunluk<\/li>\n<li>\\(\\Delta T\\) \u2014 s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimi (son s\u0131cakl\u0131k eksi ilk s\u0131cakl\u0131k)<\/li>\n<li>\\(L\\) \u2014 s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fiminden sonraki son uzunluk<\/li>\n<\/ul>\n<p>Form\u00fcl, s\u0131radaki s\u0131cakl\u0131k aral\u0131klar\u0131nda bir kat\u0131 cismin uzunluk de\u011fi\u015fiminin hem ilk uzunlu\u011fuyla hem de s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimiyle orant\u0131l\u0131 oldu\u011funu ifade eder. Negatif bir \\(\\Delta T\\) (so\u011fuma) basit\u00e7e negatif bir \\(\\Delta L\\) verir; yani cisim k\u0131sal\u0131r.<\/p>\n<p>\r\n<\/section>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-2\">.calculation-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section id=\"calculation\" class=\"calculation-box\" aria-labelledby=\"calculation-title\">\r\n\t<div id=\"calculation-title\" class=\"not-prose font-display\"><span class=\"icon icon-unordered-list\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Do\u011frusal is\u0131l genle\u015fme \u2013 hesaplama \u00f6rne\u011fi<\/h2><\/div>\r\n\r\n<\/p>\n<p><strong>\u00d6rnek:<\/strong> 2 m uzunlu\u011funda bir \u00e7elik \u00e7ubuk (\\(\\alpha = 0.000012\\) 1\/\u00b0C) 50 \u00b0C \u0131s\u0131t\u0131l\u0131yor. Ne kadar uzar ve son uzunlu\u011fu ka\u00e7 metre olur?<\/p>\n<p>\\[ \\Delta L = \\alpha \\cdot L_0 \\cdot \\Delta T = 0.000012 \\times 2 \\times 50 = 0.0012 \\ \\text{m} = 1.2 \\ \\text{mm} \\\\ \\[4pt] L = L_0 + \\Delta L = 2 + 0.0012 = 2.0012 \\ \\text{m}<br \/>\n\\]<\/p>\n<p><strong>Sonu\u00e7:<\/strong> \u00e7ubuk 1.2 mm uzar ve son uzunlu\u011fu 2.0012 m olur \u2014 g\u00f6reli de\u011fi\u015fim yaln\u0131zca +%0.06.<\/p>\n<p>\n\r\n<\/section>\n<h2>Hesaplay\u0131c\u0131 nas\u0131l kullan\u0131l\u0131r?<\/h2>\n<ol>\n<li>Cismin <strong>\u0130lk uzunlu\u011funu (L\u2080)<\/strong> girin ve birimini se\u00e7in (mm, cm, m, in\u00e7 veya fit).<\/li>\n<li>Malzemenize uygun <strong>Do\u011frusal genle\u015fme katsay\u0131s\u0131n\u0131 (\u03b1)<\/strong> girin ve e\u015fle\u015fen birimi se\u00e7in (1\/\u00b0C, 1\/K veya 1\/\u00b0F). Tipik de\u011ferler alan\u0131n ipucunda listelenmi\u015ftir: \u00e7elik \u2248 0.000012, al\u00fcminyum \u2248 0.000023, cam \u2248 0.000009 (\u00b0C ba\u015f\u0131na).<\/li>\n<li><strong>S\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimini (\u0394T)<\/strong> kendi birimiyle girin. Is\u0131tma i\u00e7in pozitif, so\u011futma i\u00e7in negatif de\u011fer kullan\u0131n.<\/li>\n<li>Sonu\u00e7lar\u0131 okuyun: se\u00e7ti\u011finiz birimde ve di\u011fer yayg\u0131n t\u00fcm birimleri kapsayan bir tabloda <strong>Uzunluk de\u011fi\u015fimi (\u0394L)<\/strong> ve <strong>Son uzunluk (L)<\/strong> g\u00f6sterilir.<\/li>\n<\/ol>\n<h2>Do\u011frusal is\u0131l genle\u015fme nedir?<\/h2>\n<p>Bir kat\u0131 \u0131s\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda atomlar\u0131 daha g\u00fc\u00e7l\u00fc titre\u015fir ve ortalama olarak birbirinden biraz daha uzak durur. Bu y\u00fczden cisim her boyutta b\u00fcy\u00fcr. <em>Do\u011frusal is\u0131l genle\u015fme<\/em>, tek bir boyuttaki de\u011fi\u015fimi \u2014 bir \u00e7ubu\u011fun, ray\u0131n, borunun veya kiri\u015fin uzunlu\u011funu \u2014 anlat\u0131r. \u00c7o\u011fu malzeme g\u00fcnl\u00fck s\u0131cakl\u0131k dalgalanmalar\u0131nda yaln\u0131zca y\u00fczde\u011fin birka\u00e7 binde biri kadar genle\u015fti\u011fi i\u00e7in uzunluk ile s\u0131cakl\u0131k aras\u0131ndaki ili\u015fki \u00e7ok iyi bir yakla\u015f\u0131mla do\u011frusald\u0131r: s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimi iki kat\u0131na \u00e7\u0131karsa uzunluk de\u011fi\u015fimi de iki kat\u0131na \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p>Orant\u0131 sabiti olan \\(\\alpha\\), malzemeye \u00f6zg\u00fc bir \u00f6zelliktir; 1 birim uzunlu\u011fundaki bir par\u00e7an\u0131n her derece \u0131s\u0131nmada ne kadar uzad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler. Metaller g\u00f6rece g\u00fc\u00e7l\u00fc genle\u015fir (al\u00fcminyum, pirin\u00e7, bak\u0131r); cam, beton ve \u00f6zellikle invar gibi malzemeler ise d\u00fc\u015f\u00fck genle\u015fme i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f ya da do\u011fal olarak b\u00f6yle se\u00e7ilmi\u015ftir. \u015eunu da unutmay\u0131n: \\(\\alpha\\) de\u011feri s\u0131cakl\u0131kla hafif\u00e7e de\u011fi\u015fir; ipucu kutusundaki de\u011ferler tipik oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 de\u011ferleridir.<\/p>\n<p>Mutlak de\u011fi\u015fim g\u00f6zle k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6r\u00fcnebilir \u2014 2 m'lik bir \u00e7elik \u00e7ubukta birka\u00e7 milimetre \u2014 ama m\u00fchendislikte son derece \u00f6nemlidir. Tren raylar\u0131 aras\u0131nda bo\u015fluk b\u0131rak\u0131l\u0131r, k\u00f6pr\u00fcler genle\u015fme derzleri \u00fczerine oturur, boru hatlar\u0131na i\u015fte bu y\u00fczden genle\u015fme b\u00f6kl\u00fcmleri (kompanzat\u00f6rler) yerle\u015ftirilir; \u00e7\u00fcnk\u00fc engellendi\u011finde bu k\u00fc\u00e7\u00fck hareketler dev kuvvetler do\u011furur. \u00d6te yandan s\u0131k\u0131 ge\u00e7irme (halkay\u0131 \u0131s\u0131t\u0131p mile ge\u00e7irmek) ayn\u0131 etkinden yararlan\u0131r. Sonucunuzu yorumlarken \u015funu hat\u0131rlay\u0131n: negatif \\(\\Delta L\\), pozitif olan kadar ger\u00e7ektir; so\u011fuma cisim k\u0131salt\u0131r.<\/p>\n<h2>Varsay\u0131mlar, s\u0131n\u0131rlar ve pratik ipu\u00e7lar\u0131<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>K\u00fc\u00e7\u00fck s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimleri.<\/strong> Do\u011frusal form\u00fcl \\(\\alpha \\, \\Delta T \\ll 1\\) ve sabit bir \\(\\alpha\\) varsayar. Y\u00fczlerce derecelik s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimlerinde ya da faz de\u011fi\u015fimlerine yak\u0131n sonu\u00e7lar yakla\u015f\u0131k olur.<\/li>\n<li><strong>Izotropik malzeme.<\/strong> Hesaplay\u0131c\u0131, malzemenin t\u00fcm y\u00f6nlerde e\u015fit genle\u015fti\u011fini varsayar. Ah\u015fap ve bir\u00e7ok kompozit, lif y\u00f6n\u00fcnde ve lifler boyunca farkl\u0131 oranlarda genle\u015fir.<\/li>\n<li><strong>Yaln\u0131zca serbest genle\u015fme.<\/strong> Sonu\u00e7, hi\u00e7bir yere sabitlenmemi\u015f bir cismin uzunluk de\u011fi\u015fimidir. Cisim kelep\u00e7elenmi\u015fse genle\u015femez ve bunun yerine i\u00e7 gerilmeler olu\u015fur \u2014 uzunluk de\u011fi\u015fmez ama b\u00fcy\u00fck kuvvetler ortaya \u00e7\u0131kar.<\/li>\n<li><strong>Birim tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131.<\/strong> Hesaplay\u0131c\u0131 her \u015feyi dahili olarak d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr; birimleri rahat\u00e7a kar\u0131\u015ft\u0131rabilirsiniz (\u00f6rne\u011fin in\u00e7 ile 1\/\u00b0C). Yeter ki katsay\u0131 ger\u00e7ekten o malzemeye ait olsun.<\/li>\n<li><strong>1\/\u00b0F'den 1\/\u00b0C'ye.<\/strong> 1\/\u00b0F cinsinden bir katsay\u0131, 1\/\u00b0C cinsinden de\u011ferin 1.8 kat\u0131d\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc bir Fahrenheit derecesi yaln\u0131zca 5\/9 Santigrat derecedir. Hesaplay\u0131c\u0131 bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc otomatik yapar.<\/li>\n<li><strong>Hacimsel genle\u015fme.<\/strong> S\u0131v\u0131lar ya da tam \u00fc\u00e7 boyutlu de\u011fi\u015fimler i\u00e7in hacimsel katsay\u0131 kabaca \\(3\\alpha\\)'d\u0131r. K\u00fctleyle ilgili b\u00fcy\u00fckl\u00fckleri de <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/yogunluk-hesaplama\/\">Yo\u011funluk Hesaplay\u0131c\u0131<\/a> ile kestirebilirsiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Tipik do\u011frusal genle\u015fme katsay\u0131lar\u0131<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Malzeme<\/th>\n<th>\u03b1 (10\u207b\u2076 1\/\u00b0C)<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Al\u00fcminyum<\/td>\n<td>23<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Pirin\u00e7<\/td>\n<td>19<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Bak\u0131r<\/td>\n<td>17<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u00c7elik (tipik)<\/td>\n<td>12<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Cam (ola\u011fan)<\/td>\n<td>9<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Invar<\/td>\n<td>1.2<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Beton<\/td>\n<td>\u2248 12<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Is\u0131l genle\u015fme, s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n fiziksel davran\u0131\u015f\u0131 bi\u00e7imlendirdi\u011fi yollardan yaln\u0131zca biridir \u2014 s\u0131cakl\u0131k havan\u0131n yo\u011funlu\u011funu ve hatta <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/en\/physics\/speed-of-sound-in-air-calculator\/\">havada ses h\u0131z\u0131n\u0131<\/a> da de\u011fi\u015ftirir. Kuvvetlerden kaynaklanan, s\u0131cakl\u0131ktan kaynaklanmayan mekanik \u015fekil de\u011fi\u015fimi i\u00e7in <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/hooke-kanunu-hesaplayici\/\">Hooke Yasas\u0131 Hesaplay\u0131c\u0131<\/a>'s\u0131na bak\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bir malzemenin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fti\u011finde ne kadar uzay\u0131p k\u0131salaca\u011f\u0131n\u0131 hesaplay\u0131n. Ba\u015flang\u0131\u00e7 uzunlu\u011funu, genle\u015fme katsay\u0131s\u0131n\u0131 ve s\u0131cakl\u0131k de\u011fi\u015fimini girin; \u0394L ve son uzunlu\u011fu an\u0131nda g\u00f6r\u00fcn.<\/p>\n","protected":false},"author":3168,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[55],"class_list":["post-4003","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizik","tag-mekanik"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4003","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3168"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4003"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4003\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4003"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4003"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4003"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}