{"id":423,"date":"2026-10-03T14:12:40","date_gmt":"2026-10-03T13:12:40","guid":{"rendered":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/hooke-kanunu-hesaplayici\/"},"modified":"2026-10-03T14:12:40","modified_gmt":"2026-10-03T13:12:40","slug":"hooke-kanunu-hesaplayici","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/hooke-kanunu-hesaplayici\/","title":{"rendered":"Hooke Kanunu Hesaplay\u0131c\u0131"},"content":{"rendered":"<section class=\"not-prose calculator-box\" aria-labelledby=\"calculator-title\"><div class=\"flex items-baseline sm:items-center justify-between gap-2 sm:gap-3\"><div class=\"flex flex-col sm:flex-row sm:items-center gap-2\"><span class=\"icon icon-calculator text-primary-700! text-base! dark:text-primary-300!\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2 id=\"calculator-title\" class=\"text-lg font-display font-bold\">Yay Kuvvetini, Yay Sabitini veya Yer De\u011fi\u015ftirmeyi Bulun<\/h2><\/div><div class=\"calcdash-favorite group\">\n  <button type=\"button\" class=\"favorite\" id=\"favorite\" data-favorite-id=\"423\" data-favorite-title=\"Hooke Kanunu\" data-favorite-url=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/hooke-kanunu-hesaplayici\/\" data-favorite-excerpt=\"Hooke kanunu (F = k\u00b7x) ile yay kuvvetini, yay sabitini veya uzama miktar\u0131n\u0131 hesaplay\u0131n. Bilinen iki b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc girin, birimlerinizi se\u00e7in ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc de\u011feri an\u0131nda elde edin.\" aria-label=\"Favorilere ekle\" data-favorite-icon=\"icon icon-physic\">\n    <span class=\"icon icon-shape-star-empty\" aria-hidden=\"true\"><\/span>\n  <\/button>\n  <div class=\"calcdash-favorite__tip\" aria-hidden=\"true\">\n   <span class=\"favorite-tooltip\" id=\"favorite-tooltip\"><\/span>\n  <\/div>\n  <span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"favorite-status\"><\/span>\n<\/div><\/div><form action=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/hooke-kanunu-hesaplayici\/\" method=\"POST\" class=\"calculator\" id=\"calculator-423\" data-post=\"423\"><fieldset class=\"fieldset-input is-1\"><legend class=\"sr-only\">Giri\u015f alanlar\u0131<\/legend><div class=\"field is-single\" id=\"input-1\"><label for=\"field-1\">Hesaplanacak b\u00fcy\u00fckl\u00fck<\/label><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-1\" name=\"hesaplanacak_byklk\"><option value=\"force\" selected>Yay kuvveti (F)<\/option><option value=\"constant\">Yay sabiti (k)<\/option><option value=\"displacement\">Uzama \/ s\u0131k\u0131\u015fma (x)<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><div class=\"field is-single has-term\" id=\"input-2\" hidden><label for=\"field-2\">Yay kuvveti (F)<\/label><div class=\"term\">F<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"number\" name=\"yay_kuvveti_f\" id=\"field-2\" aria-describedby=\"calc-info-2\" placeholder=\"e.g. 50\" step=\"any\" value=\"50\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-3\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"N\" selected>N<\/option><option value=\"lbf\">lbf<\/option><option value=\"kgf\">kgf<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-2\">Pozitif de\u011fer yay\u0131 uzat\u0131r, negatif de\u011fer s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131r.<\/small><\/div><div class=\"field is-single has-term\" id=\"input-3\"><label for=\"field-4\">Yay sabiti (k)<\/label><div class=\"term\">k<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"text\" name=\"yay_sabiti_k\" id=\"field-4\" aria-describedby=\"calc-info-4\" data-number inputmode=\"decimal\" autocomplete=\"off\" spellcheck=\"false\" placeholder=\"e.g. 250\" min=\"0\" value=\"250\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-5\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"N\/m\" selected>N\/m<\/option><option value=\"N\/cm\">N\/cm<\/option><option value=\"lbf\/in\">lbf\/in<\/option><option value=\"lbf\/ft\">lbf\/ft<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-4\">Yay\u0131n sertli\u011fi.<\/small><\/div><div class=\"field is-single has-term\" id=\"input-4\"><label for=\"field-6\">Yer de\u011fi\u015ftirme (x)<\/label><div class=\"term\">x<\/div>  <div class=\"absolute bottom-0 left-16 top-8 w-2 h-0.5 bg-blue-500\"><\/div><div class=\"field-group\"><input type=\"number\" name=\"yer_deitirme_x\" id=\"field-6\" aria-describedby=\"calc-info-6\" placeholder=\"e.g. 0.2\" step=\"any\" value=\"0.2\"\/><div class=\"grid grid-cols-1\"><select id=\"field-7\" name=\"birim\" aria-label=\"Birim\"><option value=\"m\" selected>m<\/option><option value=\"cm\">cm<\/option><option value=\"mm\">mm<\/option><option value=\"ft\">ft<\/option><option value=\"in\">in<\/option><\/select><svg class=\"pointer-events-none col-start-1 row-start-1 mr-2 size-5 self-center justify-self-end text-gray-500 sm:size-4\" viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\" data-slot=\"icon\">\n              <path fill-rule=\"evenodd\" d=\"M4.22 6.22a.75.75 0 0 1 1.06 0L8 8.94l2.72-2.72a.75.75 0 1 1 1.06 1.06l-3.25 3.25a.75.75 0 0 1-1.06 0L4.22 7.28a.75.75 0 0 1 0-1.06Z\" clip-rule=\"evenodd\" \/>\n            <\/svg><\/div><\/div><small id=\"calc-info-6\">Pozitif = uzama, negatif = s\u0131k\u0131\u015fma.<\/small><\/div><\/fieldset><div class=\"buttons\"><button type=\"submit\" data-text=\"Yeniden hesapla\" id=\"calculate-button\" data-post=\"423\">Hesapla<\/button><button type=\"reset\">S\u0131f\u0131rla<\/button><\/div><div class=\"field is-checkbox hidden!\" id=\"field-auto-calc\"><input type=\"checkbox\" id=\"auto-calc\"><label for=\"auto-calc\">Otomatik hesapla<\/label><small>Etkinle\u015ftirilirse, herhangi bir de\u011feri de\u011fi\u015ftirdi\u011finizde sonu\u00e7 otomatik olarak g\u00fcncellenir.<\/small><\/div><div class=\"fieldset-result is-hidden\" aria-labelledby=\"result-title\" aria-live=\"polite\" role=\"region\"> <h3 class=\"result-title bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 dark:from-primary-900 dark:to-gray-800\" id=\"result-title\"><span class=\"icon icon-s-pulse\" aria-hidden=\"true\"><\/span> Hooke Yasas\u0131 Sonu\u00e7lar\u0131<\/h3><div class=\"result-box\"><div class=\"field-result is-column\" id=\"output-1\"><span class=\"field-title\"><span>Hesaplanan b\u00fcy\u00fckl\u00fck<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-1\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Sonucu kopyala\" aria-label=\"Sonucu kopyala\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><div class=\"field-result is-column\" id=\"output-2\"><span class=\"field-title\"><span>Bu hesaplamadaki t\u00fcm b\u00fcy\u00fckl\u00fckler<\/span><\/span><span class=\"field-value\" id=\"result-2\"><\/span><button type=\"button\" class=\"copy-result\" data-tooltip=\"Sonucu kopyala\" aria-label=\"Sonucu kopyala\"><span class=\"copy-icon icon icon-document-copy\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/button><\/div><\/div><div class=\"result-actions\"><button type=\"button\" class=\"copy-link\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\" fill=\"currentColor\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M12.232 4.232a2.5 2.5 0 0 1 3.536 3.536l-1.225 1.224a.75.75 0 0 0 1.061 1.06l1.224-1.224a4 4 0 0 0-5.656-5.656l-3 3a4 4 0 0 0 .225 5.865.75.75 0 0 0 .977-1.138 2.5 2.5 0 0 1-.142-3.667l3-3Z\"\/><path d=\"M11.603 7.963a.75.75 0 0 0-.977 1.138 2.5 2.5 0 0 1 .142 3.667l-3 3a2.5 2.5 0 0 1-3.536-3.536l1.225-1.224a.75.75 0 0 0-1.061-1.06l-1.224 1.224a4 4 0 1 0 5.656 5.656l3-3a4 4 0 0 0-.225-5.865Z\"\/><\/svg><span class=\"copy-link__text\">Bu hesaplaman\u0131n ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kopyala<\/span><\/button><span class=\"sr-only\" role=\"status\" id=\"copy-link-status\"><\/span><\/div><\/div><a href=\"#respond\" class=\"hidden transition-opacity duration-300 opacity-0 w-50 text-sm justify-center items-center gap-2 px-4 py-2 rounded bg-gray-200 text-gray-700 hover:bg-gray-300\" id=\"leave-comment\"><span class=\"icon icon-comments\" aria-hidden=\"true\"><\/span>Yorum b\u0131rak<\/a><\/form><\/section><section id=\"calc-reactions\" class=\"not-prose hidden my-12 bg-gradient-to-r from-primary-50 to-gray-50 border border-indigo-100 rounded-xl px-6 py-4 shadow-sm\" data-post=\"423\" aria-live=\"polite\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\"><p id=\"calc-reactions-title\" class=\"text-sm text-gray-500 text-center mb-2\">Bu sonu\u00e7 hakk\u0131nda ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/p><div role=\"group\" aria-labelledby=\"calc-reactions-title\" class=\"grid grid-cols-3 sm:flex sm:flex-row sm:justify-around gap-4 sm:items-center sm:flex-wrap\"><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"like\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"like\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude00 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Be\u011fendim <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"helpful\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"helpful\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\udca1 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Faydal\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"confused\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"confused\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude15 <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Kafam kar\u0131\u015ft\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"disappointed\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"disappointed\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\ud83d\ude1e <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 <\/span><\/button><button type=\"button\" aria-pressed=\"false\" class=\"reaction-btn flex flex-col items-center gap-1 text-sm text-gray-700 hover:text-primary-600 cursor-pointer transition-transform hover:scale-105\" data-reaction=\"inaccurate\"><span class=\"reaction-count\" data-reaction-count=\"inaccurate\">0<\/span><span class=\"reaction text-3xl\" aria-hidden=\"true\">\u274c <\/span><span class=\"reaction-description font-medium\">Hatal\u0131 <\/span><\/button><\/div><div id=\"reaction-message\" class=\"hidden mt-8 rounded-md border border-primary-100 bg-white\/50 backdrop-blur-sm px-4 py-2 text-sm text-center shadow-sm\"><\/div><\/section><div class=\"calcdash-ad not-prose calcdash-ad--calc_result calcdash-ad--in-article\"><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block\" data-ad-client=\"ca-pub-1721569815777345\" data-ad-slot=\"6317458308\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins><script>(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});<\/script><\/div>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-1\">.formula-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section class=\"formula-box\" aria-labelledby=\"formula-title\">\r\n\t<div id=\"formula-title\" class=\"not-prose font-display mb-4\"><span class=\"icon icon-formula\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Hooke Kanunu Ba\u011f\u0131nt\u0131s\u0131<\/h2><\/div>\r\n\t<figure class=\"not-prose formula\">\r\n\t\t<figcaption class=\"formula-title\">Form\u00fcl<\/figcaption>\r\n\t\t<div class=\"text-base text-gray-800\" id=\"formula\">\n\\[ F = k \\cdot x \\]\n<\/div>\r\n\t<\/figure>\r\n\t<\/p>\n<p><strong>Burada:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\\(F\\) \u2014 yay\u0131n uygulad\u0131\u011f\u0131 (veya yaya etki eden) yay kuvveti, newton (N) cinsinden<\/li>\n<li>\\(k\\) \u2014 yay sabiti (sertlik), metre ba\u015f\u0131na newton (N\/m) cinsinden<\/li>\n<li>\\(x\\) \u2014 do\u011fal uzunluktan uzama miktar\u0131, metre (m) cinsinden; gerilme i\u00e7in pozitif, s\u0131k\u0131\u015fma i\u00e7in negatif<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ba\u011f\u0131nt\u0131ya g\u00f6re bir yay\u0131n uygulad\u0131\u011f\u0131 kuvvet, do\u011fal uzunlu\u011fundan ne kadar gerildi\u011fine veya s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131na do\u011fru orant\u0131l\u0131d\u0131r. Ba\u011f\u0131nt\u0131y\u0131 yeniden d\u00fczenleyerek \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fckl\u00fckten herhangi birini \u00e7\u00f6zebilirsiniz: \\( k = F\/x \\) ve \\( x = F\/k \\).<\/p>\n<p>\r\n<\/section>\n<style id=\"wpcoderpro-inline-2\">.calculation-box {\r\n\tborder-bottom: none !important;\r\n}<\/style><section id=\"calculation\" class=\"calculation-box\" aria-labelledby=\"calculation-title\">\r\n\t<div id=\"calculation-title\" class=\"not-prose font-display\"><span class=\"icon icon-unordered-list\" aria-hidden=\"true\"><\/span><h2>Hooke Kanunu \u2013 Hesaplama \u00d6rne\u011fi<\/h2><\/div>\r\n\r\n<\/p>\n<p><strong>\u00d6rnek:<\/strong> sertli\u011fi 250 N\/m olan bir yay, do\u011fal uzunlu\u011fundan 0,2 m geriliyor. Hangi kuvveti uygular?<\/p>\n<p>\\[ F = k \\cdot x = 250 \\, \\text{N\/m} \\times 0.2 \\, \\text{m} \\]<\/p>\n<p>\\[ F = 50 \\, \\text{N} \\]<\/p>\n<p><strong>Sonu\u00e7:<\/strong> yay, do\u011fal uzunlu\u011funa geri \u00e7ekilen 50 N (yakla\u015f\u0131k 11,24 lbf) b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bir geri getirme kuvveti uygular.<\/p>\n<p>\n\r\n<\/section>\n<h2>Hooke Kanunu Hesaplay\u0131c\u0131 Nas\u0131l Kullan\u0131l\u0131r?<\/h2>\n<ol>\n<li><strong>\u00c7\u00f6z\u00fclecek b\u00fcy\u00fckl\u00fck<\/strong> a\u00e7\u0131l\u0131r men\u00fcs\u00fcnden hesaplamak istedi\u011finiz b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc se\u00e7in: <strong>Yay kuvveti (F)<\/strong>, <strong>Yay sabiti (k)<\/strong> veya <strong>Uzama \/ s\u0131k\u0131\u015fma (x)<\/strong>. Hesaplay\u0131c\u0131, \u00e7\u00f6zd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz alan\u0131 gizler.<\/li>\n<li>Kalan alanlara bilinen iki de\u011feri girin: <strong>Yay kuvveti (F)<\/strong>, <strong>Yay sabiti (k)<\/strong> ve <strong>Yer de\u011fi\u015ftirme (x)<\/strong>.<\/li>\n<li>Her giri\u015f i\u00e7in yan\u0131ndaki a\u00e7\u0131l\u0131r men\u00fcden birimi se\u00e7in \u2014 kuvvet i\u00e7in N, lbf veya kgf; sertlik i\u00e7in N\/m, N\/cm, lbf\/in veya lbf\/ft; yer de\u011fi\u015ftirme i\u00e7in m, cm, mm, ft veya in.<\/li>\n<li>Sonucu okuyun: \u00e7\u00f6z\u00fclen b\u00fcy\u00fckl\u00fck se\u00e7ti\u011finiz birimle ve yayg\u0131n alternatiflerle birlikte g\u00f6sterilir; ayr\u0131ca \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn (kuvvet, sertlik, yer de\u011fi\u015ftirme) y\u00f6nleriyle birlikte listelendi\u011fi bir tablo sunulur.<\/li>\n<\/ol>\n<h2>Hooke Kanunu Nedir?<\/h2>\n<p>1676'da Robert Hooke taraf\u0131ndan form\u00fcle edilen Hooke kanunu, ideal elastik bir yay\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 tan\u0131mlar: bir yay\u0131 germek veya s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in gereken kuvvet, onu deformasyon mesafesiyle do\u011fru orant\u0131l\u0131d\u0131r. Germeyi iki kat\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131rsan\u0131z iki kat kuvvet gerekir. Bu do\u011frusal ili\u015fki, <em>elastik s\u0131n\u0131r<\/em> i\u00e7inde kald\u0131\u011f\u0131n\u0131z s\u00fcrece \u00e7o\u011fu yay, lastik bant ve bir\u00e7ok elastik malzeme i\u00e7in ge\u00e7erlidir.<\/p>\n<p>Orant\u0131 sabiti \\(k\\), yay sabiti veya sertlik olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r ve bir yay\u0131n deformasyona ne kadar direndi\u011fini g\u00f6sterir. Sert bir araba s\u00fcspansiyon yay\u0131n\u0131n \\(k\\) de\u011feri y\u00fcz binlerce N\/m mertebesinde olabilirken, yumu\u015fak bir oyuncak yay\u0131 yaln\u0131zca birka\u00e7 N\/m olabilir. \u00d6nemli bir nokta: \\(k\\), malzemeye, sar\u0131m \u00e7ap\u0131na, tel kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131na ve sar\u0131m say\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r \u2014 yaln\u0131zca malzemenin de\u011fil, o belirli yay\u0131n bir \u00f6zelli\u011fidir.<\/p>\n<p>Hooke kanunundaki kuvvetin bir <em>geri getirme<\/em> kuvveti oldu\u011funa dikkat edin: her zaman yer de\u011fi\u015ftirmenin tersi y\u00f6n\u00fc g\u00f6sterir. Bu hesaplay\u0131c\u0131da pozitif yer de\u011fi\u015ftirme yay\u0131n gerildi\u011fi anlam\u0131na gelir ve elde edilen pozitif kuvvet, geri \u00e7ekili\u015fin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Negatif bir yer de\u011fi\u015ftirme (s\u0131k\u0131\u015fma) girerseniz kuvvet negatif olur; bu da yay\u0131n d\u0131\u015fa do\u011fru itti\u011fini g\u00f6sterir. Deforme edilmi\u015f bir yayda depolanan enerjiyi incelemek isterseniz <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/esneklik-potansiyel-enerjisi-hesaplayici\/\">elastik potansiyel enerji hesaplay\u0131c\u0131s\u0131na<\/a> bak\u0131n; genel olarak kuvvet i\u00e7in <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/kuvvet-hesaplama\/\">kuvvet hesaplay\u0131c\u0131s\u0131n\u0131<\/a> deneyin.<\/p>\n<p>Ba\u011f\u0131nt\u0131 basit bir orant\u0131 oldu\u011fundan, herhangi bir tutarl\u0131 birim sisteminde kullanabilirsiniz. Hesaplay\u0131c\u0131 girdilerinizi dahili olarak SI birimlerine \u00e7evirir; \u00f6rne\u011fin lbf ile in\u00e7leri kar\u0131\u015f\u0131k olarak girmeniz do\u011fru \u00e7al\u0131\u015f\u0131r \u2014 elle \u00e7evrim yapman\u0131za gerek yoktur.<\/p>\n<h2>Her De\u011fi\u015fkeni \u00c7\u00f6zme<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Kuvveti bulma:<\/strong> \\( F = k \\cdot x \\). Sertli\u011fi yer de\u011fi\u015ftirmeyle \u00e7arp\u0131n. Yay\u0131 ve ne kadar deforme oldu\u011funu bildi\u011finizde yapman\u0131z gereken budur.<\/li>\n<li><strong>Yay sabitini bulma:<\/strong> \\( k = F \/ x \\). Uygulanan kuvveti olu\u015fan deformasyona b\u00f6l\u00fcn. Bu, bilinmeyen bir yay\u0131n sertli\u011fini deneysel olarak \u00f6l\u00e7menin yayg\u0131n bir yoludur: bilinen bir a\u011f\u0131rl\u0131k as\u0131n ve ne kadar gerildi\u011fini \u00f6l\u00e7\u00fcn.<\/li>\n<li><strong>Yer de\u011fi\u015ftirmeyi bulma:<\/strong> \\( x = F \/ k \\). Kuvveti sertli\u011fe b\u00f6l\u00fcn. Bu, bir yay\u0131n belirli bir y\u00fck alt\u0131nda ne kadar deforme olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Varsay\u0131mlar, S\u0131n\u0131rlamalar ve Pratik \u0130pu\u00e7lar\u0131<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Elastik s\u0131n\u0131r:<\/strong> Hooke kanunu yaln\u0131zca deformasyon geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcbilir oldu\u011fu s\u00fcrece \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bir yay\u0131 fazla gererseniz kal\u0131c\u0131 olarak deforme olur; ba\u011f\u0131nt\u0131 bu noktan\u0131n \u00e7ok \u00f6ncesinde do\u011frusall\u0131ktan \u00e7\u0131kar.<\/li>\n<li><strong>K\u00fctlesiz, ideal yay:<\/strong> model yay\u0131n kendi a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve i\u00e7 s\u00fcrt\u00fcnmesini (histerezis) yok sayar. Ger\u00e7ek yaylar her d\u00f6ng\u00fcde bir miktar enerji kaybeder.<\/li>\n<li><strong>\u0130\u015faret kurallar\u0131:<\/strong> gerilme i\u00e7in pozitif, s\u0131k\u0131\u015fma i\u00e7in negatif de\u011ferler girin. \\(k\\) i\u00e7in \u00e7\u00f6z\u00fcm yaparken kuvvet ve yer de\u011fi\u015ftirme ayn\u0131 i\u015faretli olmal\u0131d\u0131r \u2014 germe kuvvetiyle negatif yer de\u011fi\u015ftirme, negatif ve fiziksel olarak imk\u00e2ns\u0131z bir yay sabiti anlam\u0131na gelir; hesaplay\u0131c\u0131 sizi uyar\u0131r.<\/li>\n<li><strong>S\u0131f\u0131r giri\u015fler:<\/strong> s\u0131f\u0131r kuvvet veya yer de\u011fi\u015ftirme \\(k\\) de\u011ferini belirleyemez (s\u0131f\u0131r y\u00fck alt\u0131nda herhangi bir sertlik s\u0131f\u0131r deformasyon \u00fcretir) ve yay sabiti s\u0131f\u0131rdan b\u00fcy\u00fck olmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li><strong>Pratikte k \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc:<\/strong> ger\u00e7ek bir yay\u0131 test ederken birka\u00e7 kuvvet\u2013yer de\u011fi\u015ftirme \u00e7ifti al\u0131n ve \\(F\/x\\) oran\u0131n\u0131n sabit oldu\u011funu kontrol edin \u2014 oran de\u011fi\u015fiyorsa yay do\u011frusal aral\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7\u0131k\u0131yordur.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>Tipik Yay Sabitleri<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Yay \/ sistem<\/th>\n<th>Yakla\u015f\u0131k k<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>T\u00fckenmez kalem yay\u0131<\/td>\n<td>~50\u2013200 N\/m<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Araba s\u00fcspansiyon yay\u0131<\/td>\n<td>~20,000\u2013100,000 N\/m<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Lastik bant (k\u00fc\u00e7\u00fck)<\/td>\n<td>~10\u2013100 N\/m<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Yatak yay\u0131<\/td>\n<td>~2,000\u201310,000 N\/m<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Hooke kanunu ayn\u0131 zamanda sal\u0131n\u0131m problemlerinin de temelidir: bir yay\u0131n ucundaki k\u00fctle, kinetik enerji ile <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/en\/physics\/elastic-potential-energy\/\">elastik potansiyel enerji<\/a> aras\u0131nda d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yapar; bu durumu <a href=\"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/fizik\/enerji-korunumu-hesaplayici\/\">enerji korunumu hesaplay\u0131c\u0131s\u0131yla<\/a> analiz edebilirsiniz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hooke kanunu (F = k\u00b7x) ile yay kuvvetini, yay sabitini veya uzama miktar\u0131n\u0131 hesaplay\u0131n. Bilinen iki b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc girin, birimlerinizi se\u00e7in ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc de\u011feri an\u0131nda elde edin.<\/p>\n","protected":false},"author":3168,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[55],"class_list":["post-423","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fizik","tag-mekanik"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/423","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3168"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=423"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/423\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3522,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/423\/revisions\/3522"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=423"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=423"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wpcalc.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=423"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}