Kalkulator skali HEART

Ocena ryzyka u pacjenta z bólem w klatce piersiowej

Pola danych

Wywiad

Mało prawdopodobne lub brak podejrzenia OZWUmiarkowane podejrzenie OZWWysokie podejrzenie OZW

EKG

PrawidłowyNiespecyficzne zmiany repolaryzacjiIstotne odchylenie odcinka ST

Wiek

A

lat

A — wiek pacjenta punktowany w przedziałach: < 45, 45–64, ≥ 65 lat

Czynniki ryzyka

Brak czynników ryzyka1–2 czynniki ryzyka≥ 3 czynniki ryzyka lub rozpoznana choroba miażdżycowa

Troponina

≤ granicy normy1–3× granicy normy> 3× granicy normy

ObliczWyczyść

Obliczaj automatyczniePo włączeniu wynik aktualizuje się automatycznie po zmianie dowolnej wartości.

Wynik skali HEART

Wynik w skali HEART (0–10):wynik

Kategoria ryzyka:

Częstość MACE w ciągu 6 tygodni:

Kopiuj link do tego obliczenia

Zostaw komentarz

Jak oceniasz ten wynik?

0😀 Lubię to 0💡 Pomocne 0😕 Niejasne 0😞 Rozczarowanie 0❌ Niedokładne

Wzór na skalę HEART

\[ \text{HEART} = H + E + A + R + T \]

Gdzie:

• \(H\) — Wywiad: jak bardzo obraz bólu w klatce piersiowej przemawia za ostrym zespołem wieńcowym (0–2 punkty)
• \(E\) — EKG: najbardziej nieprawidłowy zapis EKG stwierdzony podczas diagnostyki (0–2 punkty)
• \(A\) — Wiek: 0 punktów poniżej 45 lat, 1 punkt w przedziale 45–64 lat, 2 punkty od 65 lat
• \(R\) — Czynniki ryzyka: liczba czynników ryzyka sercowo-naczyniowego lub rozpoznana choroba miażdżycowa (0–2 punkty)
• \(T\) — Troponina: stężenie w odniesieniu do górnej granicy normy stosowanego testu (0–2 punkty)

Każdy z pięciu elementów daje 0, 1 lub 2 punkty, więc całkowity wynik skali HEART mieści się w przedziale od 0 do 10. Im wyższy wynik całkowity, tym większe prawdopodobieństwo, że u pacjenta w ciągu 6 tygodni dojdzie do dużego niepożądanego zdarzenia sercowego (MACE).

Skala HEART — przykład obliczenia

Przykład: 62-letni pacjent zgłasza się na izbę przyjęć z bólem w klatce piersiowej, którego obraz umiarkowanie przemawia za OZW. W EKG widoczne są niespecyficzne zmiany repolaryzacyjne, pacjent ma 1–2 czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, a troponina mieści się w granicach normy.

\[ \text{HEART} = \underbrace{1}_{H} + \underbrace{1}_{E} + \underbrace{1}_{A} + \underbrace{1}_{R} + \underbrace{0}_{T} = 4 \]

Wynik: skala HEART = 4 punkty — ryzyko umiarkowane. W tej grupie około 16,6% pacjentów doznaje dużego niepożądanego zdarzenia sercowego w ciągu 6 tygodni, dlatego zasadne jest przyjęcie do szpitala w celu obserwacji i dalszej diagnostyki.

Jak korzystać z kalkulatora

1. Na liście rozwijanej Wywiad wybierz, jak bardzo obraz bólu w klatce piersiowej przemawia za ostrym zespołem wieńcowym (OZW): mało podejrzany lub niepodejrzany, umiarkowanie podejrzany albo wysoce podejrzany.
2. Na liście EKG wskaż najbardziej nieprawidłowy zapis EKG uzyskany podczas diagnostyki: prawidłowy, niespecyficzne zmiany repolaryzacyjne lub istotne uniesienie/obniżenie odcinka ST.
3. Wpisz wiek pacjenta w latach (18–120). Kalkulator sam przeliczy go na odpowiedni przedział: 0, 1 lub 2 punkty.
4. Na liście Czynniki ryzyka zaznacz, czy pacjent nie ma żadnych czynników ryzyka, ma 1–2 czynniki, czy ma co najmniej 3 czynniki lub rozpoznaną chorobę miażdżycową.
5. Na liście Troponina wybierz, jak stężenie troponiny ma się do górnej granicy normy stosowanego testu: w granicy normy lub poniżej, 1–3× powyżej normy albo ponad 3× powyżej normy.
6. Odczytaj wyniki: całkowitą liczbę punktów skali HEART (0–10), kategorię ryzyka wraz z sugestią postępowania oraz oczekiwany odsetek MACE w ciągu 6 tygodni.

Czym jest skala HEART?

Skala HEART to narzędzie do szybkiej oceny ryzyka przy łóżku pacjenta, stosowane u osób zgłaszających się na izbę przyjęć z bólem w klatce piersiowej bez ustalonej przyczyny. Została opracowana przez Sixa i współpracowników w 2008 roku, a następnie zweryfikowana w dużym międzynarodowym badaniu Backusa i współpracowników w 2013 roku. Akronim pochodzi od pięciu elementów: wywiadu (ang. History), EKG, wieku (ang. Age), czynników ryzyka (ang. Risk factors) i troponiny (ang. Troponin).

Skala pozwala przewidzieć prawdopodobieństwo dużego niepożądanego zdarzenia sercowego — zgonu, zawału serca lub pilnej rewaskularyzacji — w ciągu 6 tygodni od zgłoszenia się pacjenta. Dzięki temu jest praktycznym narzędziem do triażu, bo najpoważniejsze powikłania bólu w klatce piersiowej pojawiają się właśnie w tym oknie czasowym.

Wynik interpretuje się w trzech przedziałach:

• 0–3 punkty (małe ryzyko): duże niepożądane zdarzenie sercowe dotyczy około 1,7% pacjentów. Zgodnie z lokalnym protokołem można rozważyć wczesne wypisanie do domu po krótkiej diagnostyce.
• 4–6 punktów (umiarkowane ryzyko): MACE dotyczy około 16,6% pacjentów. Zaleca się hospitalizację w celu obserwacji, oznaczanie troponiny w seriach czasowych, powtarzanie EKG i dalsze badania obrazowe.
• 7–10 punktów (duże ryzyko): MACE dotyczy około 50,1% pacjentów. Należy rozważyć wczesne postępowanie inwazyjne i intensywne leczenie ostrego zespołu wieńcowego.

Ponieważ skala HEART łączy ocenę kliniczną lekarza (wywiad) z danymi obiektywnymi (EKG, wiek, troponina), dlatego na izbie przyjęć często różnicuje pacjentów lepiej niż skale tworzone z myślą o innych populacjach, takie jak TIMI czy GRACE. Jej główna wartość kliniczna polega na wyodrębnieniu dużej grupy pacjentów z bólem w klatce piersiowej i małym ryzykiem, których można bezpiecznie wypisać do domu, unikając zbędnych hospitalizacji i badań.

Tabela punktacji skali HEART

Element	0 punktów	1 punkt	2 punkty
Wywiad	Mało podejrzany lub niepodejrzany o OZW	Umiarkowanie podejrzany o OZW	Wysoce podejrzany o OZW
EKG	Prawidłowy	Niespecyficzne zmiany repolaryzacyjne	Istotne uniesienie/obniżenie odcinka ST
Wiek	< 45 lat	45–64 lata	≥ 65 lat
Czynniki ryzyka	Brak czynników ryzyka	1–2 czynniki ryzyka	≥ 3 czynniki ryzyka lub rozpoznana choroba miażdżycowa
Troponina	≤ granicy normy	1–3× powyżej normy	> 3× powyżej normy

Założenia, ograniczenia i praktyczne wskazówki

• Skala HEART to narzędzie wspomagające podejmowanie decyzji, a nie test diagnostyczny. Szacuje prawdopodobieństwo i w niczym nie zastępuje oceny klinicznej, lokalnych protokołów ani decyzji lekarza prowadzącego.
• Zawsze punktuje się najbardziej nieprawidłowe dostępne wartości: najgorszy zapis EKG w trakcie diagnostyki i najwyższe oznaczone stężenie troponiny, a nie tylko wyniki początkowe.
• Troponinę punktuje się w odniesieniu do granicy normy konkretnego testu. Przy testach o wysokiej czułości kieruj się wartościami granicznymi swojego laboratorium i, jeśli są dostępne, kryteriami zmian dynamicznych.
• Skala została zweryfikowana dla bólu w klatce piersiowej o nieustalonej przyczynie na izbie przyjęć. Nie stosuje się jej u pacjentów z już rozpoznanym OZW, zawałem serca z uniesieniem odcinka ST, niestabilnością hemodynamiczną ani z bólem jednoznacznie pochodzenia pozasercowego; nie jest też zweryfikowana u osób poniżej 18. roku życia.
• Podane odsetki MACE to średnie populacyjne z badań walidacyjnych; indywidualne ryzyko pacjenta zależy również od czynników, których skala nie uwzględnia.
• Jeśli na podstawie skali rozważasz wypisanie pacjenta do domu, połącz ją z prawidłowym wynikiem powtórnej troponiny i okresem obserwacji — tak, jak wymagają tego większość przyspieszonych protokołów postępowania z bólem w klatce piersiowej.

Inne szybkie skale do oceny przy łóżku pacjenta dostępne na tej stronie to skala qSOFA przy podejrzeniu zakażenia, skala CURB-65 określająca ciężkość zapalenia płuc oraz skala HAS-BLED oceniająca ryzyko krwawienia w migotaniu przedsionków.

Najczęściej zadawane pytania

Jak obliczyć skalę HEART samodzielnie?

Przydziel 0, 1 lub 2 punkty każdemu z pięciu elementów: wywiadowi, EKG, wiekowi, czynnikom ryzyka i troponinie. Wiek punktuje się automatycznie: 0 poniżej 45 lat, 1 w przedziale 45–64 lata, 2 od 65 lat. Zsumuj pięć wartości: \( \text{HEART} = H + E + A + R + T \). Wynik całkowity mieści się w przedziale od 0 do 10 punktów, a przedział ryzyka odczytujesz z tabeli punktacji.

Jaki wynik skali HEART jest dobry albo prawidłowy?

Nie istnieje „wartość prawidłowa”, ale im mniej punktów, tym lepiej. Wynik 0–3 punktów oznacza małe ryzyko — odsetek MACE w ciągu 6 tygodni wynosi około 1,7% i to właśnie ten próg większość protokołów przyjmuje jako dopuszczający wczesne wypisanie do domu. Wyniki 4–6 punktów odpowiadają ryzyku umiarkowanemu, a 7–10 punktów dużemu, przy którym około połowa pacjentów doznaje poważnego zdarzenia sercowego w ciągu 6 tygodni.

Jakie czynniki ryzyka liczą się do punktacji R?

Elementem R punktuje się klasyczne czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego: nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemię, cukrzycę, palenie tytoniu obecne lub w wywiadzie, otyłość oraz obciążony wywiad rodzinny w kierunku choroby wieńcowej. Ponadto rozpoznana choroba miażdżycowa — np. przebyty zawał serca, zwężenie tętnicy wieńcowej, udar mózgu czy miażdżyca tętnic obwodowych — daje od razu maksymalne 2 punkty, niezależnie od liczby pozostałych czynników ryzyka.

Jak punktuje się troponinę i co z testami o wysokiej czułości?

Troponinę punktuje się w odniesieniu do granicy normy (górnej granicy wartości prawidłowych) stosowanego testu: 0 punktów przy wartości w granicy normy lub niższej, 1 punkt przy 1–3× powyżej normy i 2 punkty powyżej 3× normy. Przy testach o wysokiej czułości zawsze używaj wartości granicznych własnego laboratorium. Wiele przyspieszonych protokołów uwzględnia też drugie oznaczenie troponiny po 2–3 godzinach, ponieważ wartość rosnąca lub malejąca niesie dodatkową informację diagnostyczną, której sama skala HEART nie uwzględnia.

Czy przy niskim wyniku skali HEART można wypisać pacjenta do domu?

Wynik 0–3 punktów wyodrębnia dużą grupę pacjentów z małym prawdopodobieństwem dużego niepożądanego zdarzenia sercowego i badania walidacyjne wspierają rozważenie wczesnego wypisania do domu. Jednak większość bezpiecznych protokołów łączy wynik skali z prawidłowym powtórnym oznaczeniem troponiny, okresem obserwacji i oceną kliniczną. Ten kalkulator służy wyłącznie jako wsparcie decyzji — zawsze stosuj się do lokalnych protokołów i nigdy nie podejmuj decyzji o wypisaniu wyłącznie na podstawie skali.

Jak skala HEART wypada na tle skal TIMI i GRACE?

Skala TIMI powstała z myślą o pacjentach z rozpoznanym ostrym zespołem wieńcowym, a GRACE do przewidywania śmiertelności szpitalnej, dlatego obie gorzej sprawdzają się na izbie przyjęć, gdzie przyczyna bólu w klatce piersiowej nie jest jeszcze znana. Skala HEART została stworzona właśnie dla tej populacji i łączy subiektywną ocenę kliniczną (wywiad) z danymi obiektywnymi (EKG, wiek, troponina) — dlatego zwykle lepiej różnicuje pacjentów przy triażu bólu o nieustalonej przyczynie.

Kiedy nie należy stosować skali HEART?

Skala nie została zweryfikowana u pacjentów z potwierdzonym rozpoznaniem OZW lub zawału serca z uniesieniem odcinka ST, u osób niestabilnych hemodynamicznie, przy bólu jednoznacznie pozasercowym ani u pacjentów poniżej 18. roku życia. Jest też mniej wiarygodna u osób z zaawansowaną chorobą nerek, u których troponina bywa przewlekle podwyższona, oraz przy obrazach atypowych — np. u kobiet, diabetyków i osób starszych. W tych sytuacjach opieraj się na pełnej ocenie klinicznej, a nie na skali.